బాబోయ్ చిరుత
తిరుమలలో మళ్లీ చిరుతల కలకలం.. భక్తులు భయపడాల్సిందేనా? నడక మార్గంలో వెళ్లేవారు ఇవి తప్పక పాటించాలి
తిరుమల కొండపైకి కాలినడకన వెళ్లాలనుకునే భక్తులకు వరుస చిరుతల దర్శనాలు టెన్షన్ పెడుతున్నాయి. మొన్న అలిపిరి నడక మార్గంలో చెట్టుపై చిరుత కనిపించింది. 2,700కు పైగా మెట్ల సమీపంలో చిరుతను చూసిన భక్తులు ఒక్కసారిగా భయాందోళనకు గురయ్యారు. సమాచారం అందుకున్న టీటీడీ విజిలెన్స్, అటవీశాఖ సిబ్బంది అక్కడికి చేరుకునేలోపే చిరుత అడవిలోకి వెళ్లిపోయింది. ప్రస్తుతం ఆ ప్రాంతంలో నిఘా పెంచి, భక్తులను గుంపులుగా పంపుతున్నారు.
ఇది ఒక్కసారిగా జరిగిన ఘటన కాదు. ఈ ఏడాది జూలైలోనూ అలిపిరి మార్గంలోని లక్ష్మీనరసింహస్వామి ఆలయం సమీపంలో చిరుత కనిపించింది. ఇప్పుడు సెప్టెంబర్లో మరోసారి అదే నడక మార్గంలో చిరుత కనిపించడం భక్తుల్లో సహజంగానే ఆందోళన కలిగిస్తోంది.
అసలు చిరుతలు నడక మార్గం వైపు ఎందుకు వస్తున్నాయి?
దీనికి ఒక ముఖ్యమైన కారణాన్ని టీటీడీ, అటవీ అధికారులు గతంలోనే గుర్తించారు.
తిరుమల నడక మార్గం పూర్తిగా అడవికి ఆనుకుని ఉంటుంది. అక్కడ జింకలు, అడవిపందులు, కుక్కలు వంటి జంతువులు సంచరిస్తుంటాయి. మరోవైపు నడక మార్గంలో పడే ఆహార వ్యర్థాలు కూడా వన్యప్రాణులను ఆకర్షించే అవకాశం ఉందని అటవీ అధికారులు పేర్కొన్నారు.
ఈ చిన్న జంతువులు ఆహారం కోసం నడక మార్గం దగ్గరకు వస్తే.. వాటిని వేటాడే చిరుతలు కూడా అటువైపు రావడానికి అవకాశం ఉంటుంది. అందుకే వ్యర్థాల నిర్వహణను కట్టుదిట్టం చేయాలని టీటీడీ 2026 జూలై సమీక్షలో ప్రత్యేకంగా పేర్కొంది.
అంటే చిరుతలు అడవి నుంచి ఒక్కసారిగా మనుషుల మధ్యకు వచ్చేస్తున్నాయన్నది మాత్రమే కథ కాదు. అడవి–భక్తుల రాకపోకల ప్రాంతం దగ్గరపడటంతో మనిషి–వన్యప్రాణి ఘర్షణకు అవకాశం పెరుగుతోంది.
కానీ.. ఇంతకుముందు భక్తులపై దాడులు జరిగాయా?
అవును. ఇది భక్తులు తేలిగ్గా తీసుకోవాల్సిన విషయం కాదు.
2023 జూన్లో అలిపిరి నడక మార్గంలోని ఏడో మైలు వద్ద మూడేళ్ల బాలుడిపై చిరుత దాడి చేసింది. భక్తుల అరుపులు, ఫ్లాష్లైట్లతో చిరుత బాలుడిని వదిలి అడవిలోకి వెళ్లిపోయింది. ఆ ఘటన తర్వాత భక్తులను గుంపులుగా పంపడం, కెమెరా ట్రాప్లు ఏర్పాటు చేయడం వంటి చర్యలను టీటీడీ చేపట్టింది.
అయితే అంతకంటే విషాదకరమైన ఘటన 2023 ఆగస్టు 11న జరిగింది.
ఆలిపిరి నడక మార్గంలో తన తల్లిదండ్రులతో కలిసి వెళ్తున్న ఆరేళ్ల లక్షితపై చిరుత దాడి చేసి చంపింది. ఈ ఘటనను టీటీడీ అధికారికంగా ధ్రువీకరించింది. అనంతరం లక్షిత కుటుంబానికి టీటీడీ, అటవీశాఖ కలిపి రూ.10 లక్షల ఎక్స్గ్రేషియా అందించాయి.
అందుకే ఇప్పుడు చిరుత కనిపించిందంటే భక్తుల్లో భయం రావడానికి ఆ విషాద జ్ఞాపకం కూడా ఒక కారణమే.
చిరుత కనిపిస్తే భక్తులు ఏం చేయాలి?
ఇక్కడే అసలు జాగ్రత్త.
చిరుతను చూసి దాని దగ్గరకు వెళ్లకూడదు. ఫొటో, వీడియో కోసం ముందుకు వెళ్లకూడదు. వెంబడించకూడదు.
ప్రస్తుతం టీటీడీ సూచన కూడా ఇదే—నడక మార్గంలో గుంపులుగా వెళ్లాలి, అధికారుల సూచనలు పాటించాలి. చిరుత కనిపిస్తే వెంటనే టీటీడీ సిబ్బంది లేదా అటవీశాఖకు సమాచారం ఇవ్వాలి.
చిరుత ఎదురుగా కనిపించిన పరిస్థితిలో పరుగెత్తడం లేదా దాన్ని చుట్టుముట్టడం ప్రమాదాన్ని పెంచే అవకాశం ఉంది. వన్యప్రాణికి బయటకు వెళ్లే మార్గం ఇవ్వడం, ప్రశాంతంగా వెనక్కి వెళ్లడం, అధికారులకు సమాచారం ఇవ్వడం వంటి జాగ్రత్తలను వన్యప్రాణి నిపుణుల మార్గదర్శకాలు సూచిస్తున్నాయి.
నడక మార్గంలో వెళ్లే భక్తులు గుర్తుంచుకోవాల్సినవి
- ఒంటరిగా వెళ్లకండి.. గుంపుగా వెళ్లండి.
- పిల్లలను వదిలిపెట్టకుండా పెద్దలు తమ మధ్యలోనే ఉంచుకోవాలి.
- నిర్ణయించిన నడక మార్గం నుంచి అడవివైపు వెళ్లకూడదు.
- చిరుత కనిపిస్తే దగ్గరకు వెళ్లి సెల్ఫీలు, వీడియోలు తీయకండి.
- రాళ్లు విసరడం, అరుస్తూ తరమడం, వెంబడించడం చేయకండి.
- ఆహార పదార్థాలను అడవిలో లేదా మార్గం పక్కన పడేయకండి.
- చిరుత కనిపిస్తే వెంటనే టీటీడీ సెక్యూరిటీ లేదా అటవీ సిబ్బందికి సమాచారం ఇవ్వాలి.
- అధికారులు ఆ మార్గంలో రాకపోకలు నిలిపివేస్తే ఆదేశాలను తప్పనిసరిగా పాటించాలి.
మరి టీటీడీ ఏం చేస్తోంది?
ఇది కూడా కీలకమైన ప్రశ్న.
2026 జూలైలో టీటీడీ అదనపు ఈవో ఆధ్వర్యంలో జరిగిన సమీక్షలో అలిపిరి నడక మార్గంలో ప్రత్యేక ఎమర్జెన్సీ రెస్పాన్స్ టీమ్ ఏర్పాటు చేయాలని ప్రతిపాదించారు. ఇందులో వెటర్నరీ డాక్టర్, అటవీ సిబ్బంది, శిక్షణ పొందిన సిబ్బంది ఉంటారు. వన్యప్రాణి ఘటన జరిగిన ప్రదేశానికి 5–10 నిమిషాల్లో చేరేలా వ్యవస్థను రూపొందించాలని నిర్ణయించారు.
అలాగే వైల్డ్లైఫ్ మానిటరింగ్ సెల్ ఏర్పాటు చేయాలని కూడా ప్రతిపాదించారు. చిరుతల కదలికలు, కెమెరా డేటా, ఘటనలను నిరంతరం విశ్లేషించి ప్రమాద ప్రాంతాలను గుర్తించడం దీని ఉద్దేశం.
మరి ఆ రోబోట్ డాగ్ ఏమైంది?
ఇక్కడ ఒక ఆసక్తికరమైన విషయం ఉంది.
టీటీడీ 2026 ఆగస్టు 20న రోబోటిక్ డాగ్ పనితీరును పరిశీలించింది. ఈ రోబోట్లో ఆప్టికల్ కెమెరాలు, థర్మల్ ఇమేజింగ్, 360 డిగ్రీల LiDAR, వివిధ సెన్సర్లు, AI టెక్నాలజీ ఉన్నాయి.
చీకటి లేదా పొగమంచులో కూడా వన్యప్రాణులను గుర్తించడం, వాటి కదలికలను ట్రాక్ చేయడం, జియో-ట్యాగ్డ్ అలర్ట్లు పంపడం వంటి సామర్థ్యాలను టీటీడీ పరిశీలించింది.
కానీ ముఖ్యమైన విషయం ఏమిటంటే.. ఈ రోబోట్ను పూర్తిస్థాయి శాశ్వత మానిటరింగ్ వ్యవస్థగా ఇప్పటికే అమల్లోకి తెచ్చామని టీటీడీ అధికారికంగా ప్రకటించలేదు. ఆగస్టు ప్రకటనలో “వినియోగంపై పరిశీలన”, “సామర్థ్యాన్ని పరీక్షించడం” అనే స్థాయిలోనే ఉంది.
అంటే రోబోట్ వచ్చింది.. అధికారులు దాని పనితీరును చూశారు.. కానీ ఇకపై నడక మార్గంలో ప్రతిరోజూ రోబోట్ గస్తీ తిరుగుతోందని చెప్పడానికి ప్రస్తుతం అధికారిక ఆధారం లేదు.
చిరుతలను పట్టుకుంటారా? అడవిలోకి తరిమేస్తారా?
టీటీడీ తాజా విధానం కేవలం చిరుతలను పట్టుకోవడమే కాదు. చిరుత–భక్తుల మధ్య దూరం పెంచడం, కదలికలను ముందుగానే గుర్తించడం, అవసరమైతే ప్రమాదకర ప్రాంతాల్లో భక్తుల రాకపోకలను నియంత్రించడంపై దృష్టి పెట్టింది.
2026 జూలై సమీక్షలో చిరుత కదలికలు ఉన్న ప్రాంతాల్లో నిరంతర నిఘా, అవసరమైతే బోన్ల ద్వారా పట్టుకుని దూరంలోని రక్షిత అటవీ ప్రాంతాలకు తరలించడం వంటి చర్యలను కూడా పరిశీలించారు.
ఇదే సమయంలో 2023లో ఐదు చిరుతలను బంధించి ఎస్వీ జూపార్క్కు తరలించినట్లు అటవీ అధికారులు అప్పట్లో వెల్లడించారు.
భక్తుల ఆందోళనపై టీటీడీ ఏం చెబుతోంది?
టీటీడీ వైపు నుంచి ఇప్పటివరకు వస్తున్న సందేశం “భయపడొద్దు.. కానీ అప్రమత్తంగా ఉండండి” అన్నదే.
చిరుత కనిపించిన ప్రాంతంలో భద్రతను పెంచడం, భక్తులను గుంపులుగా పంపడం, అటవీశాఖతో కలిసి నిఘా పెట్టడం వంటి చర్యలు కొనసాగుతున్నాయి. తాజా ఘటనలో కూడా అధికారులు వెంటనే స్పందించి ఆ ప్రాంతాన్ని పర్యవేక్షించారు.
భక్తులకు చివరి మాట..
తిరుమలకు కాలినడకన వెళ్లడం చాలామంది భక్తుల మొక్కు. చిరుత కనిపించిందని అందరూ నడక మార్గాన్ని పూర్తిగా మానేయాల్సిన పరిస్థితి ఉందని చెప్పలేం. కానీ అడవి ప్రాంతం గుండా ప్రయాణిస్తున్నామన్న విషయాన్ని మాత్రం మర్చిపోవద్దు.
చిరుత మనిషిని చూసేందుకు రాదు.. దాని దారిలో మనిషి ఎదురైతే సమస్య ఏర్పడే అవకాశం ఉంటుంది. అందుకే గుంపుగా వెళ్లడం, పిల్లలను దగ్గరగా చూసుకోవడం, అధికారుల సూచనలు పాటించడం, వన్యప్రాణిని రెచ్చగొట్టకపోవడం—ఇవే ప్రస్తుతం భక్తులకు అత్యంత ముఖ్యమైన జాగ్రత్తలు.
ఎందుకంటే తిరుమలలో భక్తులకు వెంకన్న దర్శనం ఎంత ముఖ్యమో.. ఆ దర్శనానికి వెళ్లే మార్గం సురక్షితంగా ఉండటం కూడా అంతే ముఖ్యం.
